الخلق « 1 » . و قال بعض العلماء فى قوله تعالى « 2 » : أَسْبَغَ عَلَيْكُمْ نِعَمَهُ ظاهِرَةً وَ باطِنَةً « 3 » : النّعمة الظّاهرة تسوية الخلق و الباطنة تصفية الخلق . قيل : الخلق الحسن إحتمال المكروه بحسن المداراة . قيل : من سوء خلقك وقوع بصرك على سوء خلق غيرك . قال الحاتم : و القول ما قالت [ حذام : شعر « 4 » ] : [ كلّ الأمور تزول عنك و تنقضى . . . ] كلّ الأمور تزول عنك و تنقضى * إلّا الثّناء فانّه لك باق و لو أنّنى خيّرت كلّ فضيلة * ما اخترت غير مكارم الأخلاق الفتوّة و هى أن يكون العبد ابدا فى حكم غيره . قال النّبىّ صلعم [ صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ] : لا يزال اللّه فى حاجة العبد مادام العبد فى حاجة أخيه المسلم « 5 » . قيل : هذا الخلق لا يكون كماله إلّا لرسول اللّه فإنّ كلّ احد فى القيامة يقول : نفسى نفسى ! و هو يقول : أمّتى أمّتى ! . قال الجنيد : الفتوّة كفّ الأذى و بذل النّدى . قال الفضيل : الفتوّة الصّفح عن عثرات الإخوان . و قيل : اظهار النّعمة و اسرار المحنة .

--> ( 1 ) بحار الانوار 71 / 394 ح 63 . ( 2 ) تع . ( 3 ) قرآن كريم ، سوره لقمان ( 31 ) آيه 20 . ( 4 ) دو كلمه داخل پرانتز در حاشيه سمت چپ نوشته شده است . ( 5 ) عوالى اللئالى 1 / 104 فصل 6 .